HÜRMÜZ'DE GERİLİM ZİRVEDE

Hürmüz Boğazı'nda yaşanan son gelişmeler, Orta Doğu'daki kırılgan dengeleri yeniden sarsarken, küresel enerji piyasaları ve uluslararası diplomasi açısından da kritik bir sürecin kapısını araladı. Ticari gemilere yönelik saldırının ardından ABD'nin İran'a ait askeri hedefleri vurması, iki ülke arasındaki gerilimi yeniden en üst seviyeye taşıdı.

Wall Street Journal'ın konuya yakın kaynaklara dayandırdığı haberine göre, ABD ile İran arasında İsviçre'nin ev sahipliğinde bu hafta sonu yeniden başlaması planlanan diplomatik görüşmeler, Hürmüz Boğazı'nda yaşanan son saldırılar nedeniyle süresiz olarak askıya alındı. Böylece son aylarda taraflar arasında yeniden kurulmaya çalışılan diyalog zemini de büyük ölçüde zarar görmüş oldu.

Haberde ayrıca ABD Başkanı Donald Trump'ın haziran ayı başında imzaladığı mutabakat zaptına dikkat çekildi. Söz konusu anlaşma kapsamında İran'ın, Hürmüz Boğazı'nın uluslararası ticari gemiler için güvenli ve açık tutulmasına yönelik taahhütte bulunduğu hatırlatılırken, son saldırıların bu süreci ciddi şekilde sekteye uğrattığı değerlendiriliyor.

ABD'den Sert Mesaj: Operasyonlar Sürecek

Krizin büyümesiyle birlikte Washington yönetiminden de peş peşe sert açıklamalar geldi. ABD'nin Birleşmiş Milletler Daimi Temsilcisi Mike Waltz, Fox News'e yaptığı değerlendirmede İran'ın küresel deniz ticaretini ve uluslararası seyrüsefer güvenliğini tehdit etmeye devam etmesi halinde ABD ordusunun İran'a ait askeri altyapı tesislerini hedef almayı sürdüreceğini açıkladı.

Waltz'ın açıklamaları, Washington'un bölgedeki askeri varlığını artırabileceği ve yeni operasyonların gündeme gelebileceği yönündeki beklentileri de güçlendirdi.

Karşılıklı Suçlamalar Krizi Derinleştiriyor

Washington ve Tahran yönetimleri, bölgede yürürlükte bulunan anlaşmaların ihlal edilmesi konusunda birbirlerini suçlamaya devam ediyor.

Son gerilim dalgasında İran'ın Katar'dan petrol taşıyan bir konteyner gemisi ile bir tankeri hedef aldığı öne sürülürken, ABD ise buna misilleme olarak İran'ın askeri iletişim ağlarını, insansız hava aracı üslerini ve füze rampalarını vurdu. Karşılıklı askeri hamleler, Hürmüz Boğazı'nın güvenliği konusunda uluslararası toplumdaki endişeleri yeniden artırdı.

Hürmüz Açıldı Ancak Riskler Tamamen Ortadan Kalkmadı

Yaşanan gelişmelerin ardından taraflar arasında sağlandığı belirtilen geçici barış ortamı sayesinde Hürmüz Boğazı'nın yeniden uluslararası deniz trafiğine açıldığı bildirildi. Bu gelişme özellikle petrol ve doğalgaz arzına ilişkin endişeleri bir miktar azaltırken, küresel enerji piyasalarında da kısmi rahatlama sağladı.

Ancak uzmanlar, bölgedeki jeopolitik risklerin tamamen sona ermediğine dikkat çekiyor. Olası yeni askeri hamlelerin enerji fiyatlarında yeniden sert dalgalanmalara neden olabileceği belirtiliyor.

ECB'den Enflasyon Uyarısı

Öte yandan Avrupa Merkez Bankası cephesinden de dikkat çeken bir değerlendirme geldi.

ECB Yönetim Kurulu Üyesi Isabel Schnabel, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasının enerji ve lojistik maliyetleri açısından olumlu bir gelişme olduğunu ancak bunun enflasyon üzerindeki baskıyı kısa sürede ortadan kaldırmayacağını ifade etti.

Schnabel'e göre enerji fiyatlarındaki düşüşlerin tüketici fiyatlarına yansıması zaman alırken, şirketlerin artan maliyetleri satış fiyatlarına yansıtmaya devam etmesi enflasyonun beklenenden daha dirençli kalmasına neden olabilir.

Avrupa Merkez Bankası'nın, enerji fiyatları, taşımacılık maliyetleri ve küresel tedarik zincirlerindeki gelişmeleri yakından izlemeyi sürdürdüğü belirtilirken, Hürmüz Boğazı'ndaki her yeni gelişmenin sadece Orta Doğu'yu değil, dünya ekonomisinin tamamını etkileme potansiyeli taşıdığı değerlendiriliyor.

Uzmanlar, bölgede tansiyonun yeniden yükselmesi halinde petrol fiyatlarında yeni artışların yaşanabileceği, bunun da küresel enflasyon ve merkez bankalarının para politikaları üzerinde belirleyici etkiler oluşturabileceği görüşünde birleşiyor. Dünya kamuoyu ise şimdi gözünü hem Washington hem de Tahran'dan gelecek yeni açıklamalara çevirmiş durumda.