İRAN TUZUNU ÇANKIRI KAYA TUZU DİYE SATACAKLARDI

İran'dan Türkiye'ye ithal edilen ve iddiaya göre "Çankırı Kaya Tuzu" adı altında sofralık yemek tuzu olarak piyasaya sürülmesi planlanan toplam 49 bin 340 kilogram tuz, Ankara Gümrük Müdürlüğü'nün yürüttüğü denetimler sırasında durduruldu. Sevkiyatla ilgili hazırlanan teknik analiz raporu ise ürünün niteliğine ilişkin dikkat çeken değerlendirmeler içerdi.

Edinilen bilgilere göre ithalat işlemleri sırasında düzenlenen beyannamede ürünün "tuz odası yapımında kullanılan endüstriyel tuz" olarak beyan edildiği belirtildi. Ancak denetim sürecinde yapılan incelemelerde, ürünü ithal eden firmanın faaliyet alanı içerisinde tuz odası üretimi veya bu alanda ticari faaliyet yürüttüğüne ilişkin herhangi bir tespitin yapılamadığı öne sürüldü. Bu durum üzerine Ankara Gümrük Müdürlüğü sevkiyatı ayrıntılı incelemeye alırken, toplam 49 bin 340 kilogram tuza geçici olarak el konuldu.

İnceleme kapsamında alınan numuneler laboratuvara gönderildi ve teknik analizler gerçekleştirildi. Hazırlanan raporda, numunenin kaya tuzu değil göl tuzu niteliğinde olduğu tespit edildi. Ayrıca ürünün Avrupa Farmakopesi (Ph. Eur.) ile Türk Gıda Kodeksi kapsamında farmasötik ve gıda amaçlı kullanım için belirlenen teknik kriterleri karşılamadığı değerlendirildi.

Raporda yer alan analiz sonuçlarına göre ürünün saf sodyum klorür (NaCl) oranı yüzde 96,66 olarak ölçüldü. Bu değerin hem farmasötik kullanım hem de sofralık gıda tuzu için öngörülen standartların altında kaldığı ifade edildi.

Teknik incelemede yalnızca sodyum klorür oranı değil, farklı mineral ve element seviyeleri de değerlendirildi. Raporda alüminyum miktarının farmakopede belirtilen sınırın yaklaşık dokuz katı, sülfat miktarının ise yaklaşık otuz katı seviyesinde bulunduğu yönünde tespitlere yer verildi. Bu bulgular doğrultusunda numunenin gıda olarak tüketime uygun olmadığı yönünde teknik görüş bildirildi.

Hazırlanan değerlendirme bölümünde ürünün farmasötik sınıf tuz kriterlerini karşılamadığı, aynı zamanda gıda tuzu olarak da uygun bulunmadığı ifade edildi. Raporda ayrıca söz konusu ürünün "farmasötik" veya "medikal tuz" olarak beyan edilmesinin yürürlükteki mevzuat açısından uygun olmayacağı değerlendirilirken, gıda sınıfında da değerlendirilemeyeceği belirtildi.

Öte yandan, söz konusu sevkiyatın "Çankırı Kaya Tuzu" adıyla piyasaya sürülmesinin planlandığı yönündeki iddialar da idari inceleme dosyasında değerlendiriliyor. Ancak bu iddiaya ilişkin yetkili kurumlar tarafından şu ana kadar kesinleşmiş resmî bir açıklama yapılmadı. Sürecin, teknik raporlar ve idari değerlendirmeler doğrultusunda devam ettiği öğrenildi.

Ankara Gümrük Müdürlüğü tarafından başlatılan işlemler sürerken, ilgili kurumların hazırlayacağı nihai değerlendirme ve alınacak idari kararların kamuoyuyla paylaşılması bekleniyor. Soruşturma ve idari süreç henüz tamamlanmadığından, dosyada yer alan iddiaların kesin hüküm niteliği taşımadığı ve sürecin resmî makamların açıklamaları doğrultusunda netlik kazanacağı ifade ediliyor.

Özellikle Çankırı Kaya Tuzu gibi coğrafi itibarı yüksek ürünlerin adının farklı ürünlerle ilişkilendirilmesi yönündeki iddialar, hem tüketici güveni hem de yerli üreticilerin haklarının korunması açısından dikkatle takip ediliyor. Yetkililerin yürüteceği incelemenin sonucunun, hem gıda güvenliği hem de ticari denetimler açısından emsal oluşturabilecek nitelikte olduğu değerlendiriliyor.