Türkiye’de yedi yıldır uygulanan maaş tamamlama sistemi değişiyor. Yeni modelde emekli maaşı tek başına yeterli olmayacak; hane geliri, mülkiyet durumu ve yaşam maliyeti belirleyici olacak. Bazı emekliler için destek artışı gündemdeyken, bazıları için “sıfır zam” ihtimali konuşuluyor. Detaylar dikkat çekici…
Türkiye’de yaklaşık yedi yıldır uygulanan Hazine destekli “maaş tamamlama” sistemi yerine, hane halkı gelirini esas alan yeni bir sosyal destek modeline geçilmesi planlanıyor. SGK Başmüfettişi İsa Karakaş’ın paylaştığı bilgilere göre, yeni sistemde emekli aylığı tek başına değerlendirme kriteri olmaktan çıkarılacak.
Hazırlık aşamasındaki taslağa göre, bundan sonraki süreçte emeklilerin aldığı maaşın yanı sıra haneye giren toplam gelir, mülkiyet durumu ve yaşanılan bölgenin yaşam maliyeti dikkate alınacak. Bu kapsamda Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı verilerinin tek bir dijital havuzda birleştirilmesi planlanıyor. Böylece sosyal yardımların daha bütüncül ve denetlenebilir bir sistem üzerinden yürütülmesi hedefleniyor.
Yeni modelde kömür ve gıda kolisi gibi ayni yardımların yerini, karta yüklenecek nakit desteklerin alması öngörülüyor. Özellikle büyükşehirlerde kirada yaşayan ve hanesinde ek geliri bulunmayan düşük kök maaşlı emeklilerin toplam gelirinin; kira, yakıt ve doğrudan nakit destekleriyle birlikte 22 bin ile 28 bin TL bandına tamamlanması hedefleniyor.
Ancak düzenlemenin tüm emekliler için aynı sonucu doğurmayabileceği belirtiliyor. Kendi evinde oturan ya da hanesinde eş maaşı gibi ek gelir bulunan emeklilerin toplam gelirinin belirlenen eşik seviyenin üzerinde kalması durumunda, belirli bir dönem için zam alamama yani “sıfır zam” riskiyle karşılaşabileceği ifade ediliyor.
Yeni sistemle birlikte mükerrer yardımların önüne geçilmesi ve bölgesel yaşam maliyeti farklılıklarının sosyal destek mekanizmasına entegre edilmesi amaçlanıyor. Düzenlemenin detaylarının netleşmesiyle birlikte, milyonlarca emeklinin gelir yapısında önemli değişiklikler yaşanabileceği değerlendiriliyor.